‘İfade özgürlüğünü kısıtlayan yönetmelik kaldırılsın’

Sağlık örgütleri aile hekimlerinin basına bilgi ve demeç vermesini ceza puanı uygulaması ile kısıtlayan Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinin kaldırılmasını istedi.

Demet ARAN

ANKARA (Anayurt) – Ankara Tabip Odası, Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası Ankara Şubesi ile Ankara Aile Hekimleri Derneği, 29 Haziran’da Resmi Gazete’de yayımlanan Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği’nin geri çekilmesi için Emek Aile Sağlığı Merkezi önünde basın açıklaması gerçekleştirdi. Aile hekimlerinin yönetmeliğe karşı yapmak istediği mitingin Ankara Valiliğince engellenmesine tepki gösterilen açıklamada Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu Üyesi Ümit Yaşar Öztoprak bu yönetmelik ile Sağlıkta Dönüşüm Programında yeni bir faza geçildiğini, sağlık çalışanlarının ifade özgürlüğü ve iş güvencelerinin kısıtlandığını, özlük haklarında da kayba uğratıldığını söyledi.

Aile sağlığı merkezi çalışanlarının kışkırtılmış tanı, tedavi ve rapor talepleri ile boğuştuğu, yüksek hasta sayısı nedeniyle hastalara yeteri kadar vakit ayırmakta zorluk çektiği, sağlık hizmetlerine erişim sorununu üretilen hizmet miktarında gören Sağlık Bakanlığının aile sağlığı merkezi çalışanlarını üretim bandında seri üretim yapan emeğe dönüştürdüğü belirtilen açıklamada aile sağlığı merkezlerindeki performans kriterleri ve ceza puanları ile dayatılan angaryanın aile sağlığı merkezlerini anayasal hakların göz ardı edildiği, yıllık izin, hastalık izni, süt izni gibi izinleri kullanılamayacağı işyerlerine dönüştürdüğü ifade edildi.

Pandemi döneminde aile sağlığı merkezlerinin yükünün arttığına dikkat çekilen açıklamada Sağlık Bakanlığına bağlı hastanelerde ayaktan başvurunun 2020 yılında yüzde 38 oranında azaldığı, aile sağlığı merkezlerinde ise yüzde 11 azaldığı bilgisine yer verildi.

Yönetmelikle birlikte sözleşme feshi için ihtar puanı sınırının 200’den 150’ye indirildiği, herhangi bir fiilin ikinci defa ihlalinde ihtar puanı iki kat artırıldığı, entegre sağlık kurumlarında mazeretli olup olmadığına bakılmaksızın beş nöbet görevinin yerine getirilemediği durumda sözleşme feshine gidileceği belirtilen açıklamada aile sağlığı merkezi çalışanlarının iş güvencesinin tümüyle ortadan kaldırıldığı ifade edildi ve iş güvencesini ortadan kaldıran maddelerin ve ihtar puanı cetvelinin kabul edilemeyeceği vurgulandı.

İhtar puan cetveline eklenen maddeyle basına bilgi veya demeç vermenin karşılığının 50 ceza puanı olmasına tepki gösterilen açıklamada “Gerek anayasal gerekse evrensel düzenlemelerle tüm yurttaşların olduğu gibi aile sağlığı çalışanlarının da görüş sahibi olma, bilgi ve düşünceler edinme ve yayma özgürlükleri korunma altına alınmıştır, kısıtlanması kabul edilemez” ifadeleri yer aldı.

Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği’nin ardından yayımlanan Aile Hekimliği Tarama ve Takip Katsayısına İlişkin Yönerge’ye de değinilen açıklamada bu yönerge ile aile sağlığı merkezi çalışanlarına 18 yaş üzeri nüfuslarını hipertansiyon, diyabet, obezite ve kalp damar hastalıkları risk puanlaması açısından tarama; hipertansiyon, diyabet, obezite açısından laboratuvar takibi ve 65 yaş üzeri nüfuslarını yaşlı sağlığı açısından tarama ve bu tarama ve testverilerini Hastalık Yönetim Platformu’na (HYP) yükleme görevi eklendiği belirtildi. HYP’nin Dünya Bankası ve TÜSİAD tarafından hazırlanan raporlarda açıkça yer aldığı vurgulanan açıklamada HYP’nin halkın sağlığını öncelemediği, sağlığın özelleştirilmesine hizmet ettiği ifade edildi.

Basın açıklamasının ardından Türk Tabipleri Birliği Genel Sekreteri Vedat Bulut söz alarak “Türkiye’nin her yerinde bulunan aile sağlığı merkezleri pandemiyi en başında önleyebilirlerdi. Yeter ki yeterli personelleri ve yeterli imkânları olsaydı. Ancak Türkiye’de pandemi başladığından bu yana aile hekimlerinin hem iş yükleri artırıldı hem de giderleri artarken gelirleri azaldı. Bu da aile sağlığı merkezlerini büyük bir sorunla karşı karşıya bırakmıştır. Son olarak yapılan bu yönetmelik şunu getiriyor: Aile hekimi ‘Maskeler kalitesiz’ derse al 50 ceza puanı. ‘Gönderdiğiniz enjektörler bozuk’ dese al 100 ceza puanı daha, sizin sözleşmenizi feshederiz. Böyle bir durumda sağlık getirilebilir mi? Aile hekimlerinin iş güvencesi yok edildi, giderleri arttı, gelirleri azaldı. Bunu üstelik kimler yaptı? Pandeminin başında balkonlarda alkış şovları yapanlar, bunu bir siyasi şova çevirenler yaptı. Ama perde arkasında yönetmeliklerle, hukuki düzenlemelerle hekimlerin haklarını kısıtlıyorlar. Bu mücadelede hep birlikte olacağız” şeklinde konuştu.